Eetstoornis: monster of maatje? Of allebei?
Jezelf uithongeren of volproppen. Door de regen naar de supermarkt voor eetbui-eten. Bewegen tot je erbij neervalt. Je sterk voelen als je honger hebt en afvalt. Of ellendig en eenzaam tijdens eetbuien of het braken daarna. Soms ook even niets hoeven voelen. Geen gedoe aan je hoofd. Even rust.
Is je eetstoornis dan iets positiefs of iets negatiefs? Een monster of een maatje?
.
Eetstoornis als monster
Bij het beeld van de eetstoornis als monster, is dat deel de boosdoener achter ‘raar’ eetgedrag. Op sommige momenten grijpt het monster de macht. Het anorexia-monster dwingt je om niet te eten of alles te compenseren, het boulimia-monster spoort je aan om te eten tot je niet meer kunt. En ondertussen fluistert het je toe dat je zwak bent, niet goed genoeg, een mislukkeling.
In sprookjes worden monsters bevochten tot ze verdwijnen. Maar in het echte leven werkt dat zelden zo. Hoe harder je het monster probeert te verslaan, hoe sterker het lijkt terug te komen.
.
Eetstoornis als maatje
Een eetstoornis zien als maatje klinkt voor veel mensen vreemd. Want hoe kan iets wat je zo kapotmaakt ook iets goeds hebben? Toch, als je praat met mensen met een eetstoornis, blijkt dit wel zo te zijn:
- ‘Ik was zo enorm opgefokt vandaag dat ik wel moest eten. Daarna spuugde ik alles weer uit en was het kwijt’ – vrouw boulimia.
- ‘Eindelijk iets waar ik goed in ben’ – vrouw met anorexia.
- ‘Als ik een eetbui heb, heb ik even helemaal geen last van mijn omgeving, ik ben alleen met mezelf en het eten. Ik proef, ik kauw, ik slik. Ik denk niet, ik voel niet’ – man met eetbuistoornis.
Een eetstoornis heeft dus ook positieve kanten. Die maken het moeilijk om los te laten. Zeker zolang je nog geen andere manier hebt gevonden om hetzelfde gevoel van rust of controle te krijgen.
.
De eetstoornis is slechts een deel van jou
Ik zie een eetstoornis niet als monster of maatje, maar als gedrag met twee gezichten. Aan de ene kant maakt het je kapot en verstoort het je leven. Aan de andere kant laat het je beter voelen door de controle die je ervaart of doordat het tijdelijk iets verzacht of verdooft.
Een eetstoornis is eigenlijk een uit de hand gelopen gedrag dat je ooit ergens in je leven bent begonnen omdat je toen geen betere optie had. Het is iets dat ooit nodig was om te kunnen omgaan met wat er speelde, maar dat nu in de weg staat.
Vechten helpt meestal niet. Hoe harder je iets probeert weg te duwen, hoe sterker het terugkomt. Probeer maar eens niet aan een roze olifant te denken. Dat kost alleen maar energie. Energie die je beter kunt gebruiken om te begrijpen wat er écht onder ligt, en om nieuw gedrag te ontwikkelen dat je helpt groeien in plaats van overleven.
Ik geloof wel in het eerlijk in de ogen kijken van zowel het monster als het maatje. Ze te leren kennen en te weten wat hun functie is. Om van daaruit te kijken wat je beter kan helpen om meer zelfvertrouwen te krijgen, een positief zelfbeeld te ontwikkelen en jezelf te zijn in contact met anderen.
Meer lezen over dit onderwerp? Meer inspiratie vind je hier:
- Zie een eetbui als een waarschuwende kanarie.
- Bundel verhalen over leven, eetbuien en boulimia.
- Eetbuien in de spotlight.
.
Hoe is het met jouw monster en maatje?
Misschien helpt het om vandaag of deze week af en toe eens stil te staan bij wat de eetstoornis voor jou betekent:
- Wanneer voelt de eetstoornis als een monster? Wat maakt het zo zwaar? Wat is je grootste frustratie? Wat zit het in de weg?
- Wanneer voelt de eetstoornis als een maatje? Wat levert het je op? Of wat zijn de (tijdelijke) positieve effecten voor je?
De antwoorden kunnen je meer inzicht geven. En misschien ook een eerste stap zijn naar verbetering.
Voel je vrij om te delen wat voor jou werkt of welke inzichten je hebt gekregen door deze blog te lezen.
Opmerking: dit blog verscheen oorspronkelijk in 2013 en is onlangs bijgewerkt met nieuwe inzichten. De reacties hieronder stammen deels uit 2013, maar blijven waardevol en inspirerend.
11 thoughts on “Eetstoornis: monster of maatje? Of allebei?”